ارزیابی کیفیت محیط مسکونی روستاهای ادغام شده در شهر سنندج

قسمتی از متن پایان نامه :

گسترش فیزیکی شهرها و ادغام روستاها

مطالعه سرشماری­های رسمی ایران در پنجاه سال گذشته نشان می­دهد که دقیقاً سهم جمعیت روستایی و شهری از کل جمعیت کشور به صورتی معکوسی دگرگون شده، و نسبت جمعیت روستایی و شهری به ترتیب از 5/68 و 5/31 درصد در سال 1335 به 5/31 و 5/68 درصد در سال 1385 تغییر یافته می باشد. این دگرگونی­های نسبی جمعیت در ایران نشان از رشد شتابان شهرنشینی، شهرشدگی روستا، روستاگریزی، طریقه نامتعادل­تر شدن توزیع فضایی جمعیت و نظایر اینها دارد. به نظر می­رسد که چهار عامل عمده در این جریان تأثیر آفرین بوده­اند: 1- حرکت انبوه مردم از روستاها به شهرها؛ 2- تبدیل بعضی از روستاها به شهر؛ 3- رشد طبیعی جمعیت شهرها؛ و 4- گسترش فیزیکی شهرها و به تبع آن ادغام روستاهای مجاور در فضای شهر(ضیاء توانا و قادرمزی، 1388: 120).

گسترش فیزیکی شهرها و یا به بیانی دیگر، پدیده خزش شهری در واقع پراکندگی و گسترش نامنظم اجزای در پیرامون آن می باشد، که ویژگی­های آن را می­توان چنین برشمرد: پراکنش کنترل نشده رشد شهر بر روی زمین­های روستایی؛ تراکم جمعیتی نسبتاً پایین؛ تغییر کاربری زودهنگام زمین­های کشاورزی و روستایی؛ گسترش بی­رویه شهر به پیرامون؛ پراکنش شهر در امتداد جاده­های منتهی به مادرشهر؛ گسترش­های اتفاقی، بدون برنامه ریزی و نامنظم؛ و به هم پیوستن سکونتگا­ه­های سابقاً مجزا از هم(ضیاء توانا و قادرمزی، 1388: 121).

مطالعه ادبیات نظری نشان می­دهد که برنامه­ریزان و صاحب­نظران این حالت را با نام­هایی زیرا خورندگی، چنگ اندازی، بلعیدن، هضم کردن، تصرف، احاطه، تسلط، هجوم و پیشروی اظهار کرده­اند. در هر حال اگر در قید واژه­ها نباشیم و به عینیت مسئله توجه کنیم، این پدیده در حالتی اتفاق می­افتد که شهر با گسترش افقی خود و احساس نیاز به زمین برای فعالیت­های خود به سوی نقاط پیرامون حرکت کند در صورت قرار گرفتن روستاهایی در حوزه نفوذ این گسترش، این روستاها نیز همچون سایر پدیده­ها اعم از کوه و سنگ، زمین­های کشاورزی، رودها و عوامل بشر ساخت در شهر ادغام می­شوند. اگر سایر پدیده­ها تغییر شکل و زمین­ها تغییر کاربری می­دهند، روستاها نیز به عنوان یک مجموعه زیستی تغییر شکل و ماهیت می­دهند(عبودی، 1389: 22).

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

اما مسئله­ی مهمی که بایستی در بحث گسترش افقی شهر و ادغام روستاها در نقاط شهری به آن پرداخته گردد، اثرات و نتایج ناشی از این گسترش و ادغام نقاط روستایی در شهرهاست، که هم می­تواند برای شهر مورد نظر و هم روستاهای ادغامی اثرات مثبت و منفی در بر داشته باشد. یکی از مهمترین این اثرات به هم خورد ساختار و نامشخص بودن عملکرد نقاط روستایی ادغام شده می باشد، بدین معنی که روستاها پس از آن که به شهر می­پیوندند، ساختار قدیمی و کهنه خود را از دست می­دهند و دچار نوعی آشفتگی ساختاری- عملکردی می­شوند. در بعضی موارد نقاط روستایی ویژگی­ها و شرایط خود را حفظ می­کنند و به صورت نقطه­ای با شرایط اجتماعی- اقتصادی منحصر به فرد به شهر مورد نظر الحاق می­شوند و از خدمات و امکانات شهر به نفع خود بهره گیری می­کنند و زمانی دیگر ویژگی­ها و عملکردهای شهری به خود می­گیرند و به تدریج و در طول زمان به محله­ای از شهر تبدیل می­شوند و در نتیجه در ارتقای اقتصادی- اجتماعی محیط شهری خود سهمی هر چند ناچیز اعمال می­کنند.

سوالات یا اهداف این پایان نامه :

  1. آیا بین اندازه دسترسی به خدمات و کیفیت محیط مسکونی روستاهای ادغام شده در شهر سنندج ارتباط معناداری هست؟
  2. آیا اندازه مطلوبیت کیفیت محیط مسکونی براساس ویژگی­های اجتماعی- اقتصادی افراد متفاوت می باشد؟

 دانلود متن کامل پایان نامه جغرافیا در لینک پایین صفحه